Restauratie atelier Boeijink, Boekel, Van der Knaap Schilderijenrestauratie te Haarlem

Het schoonmaken van schilderijen


Het schoonmaken van een schilderij is een algemeen gebruikte term voor het verwijderen van oppervlaktevuil en/of het verwijderen van een storend vergeelde vernislaag.
Er zijn veel soorten oppervlaktevuil, veel soorten vernis en vernisproblemen en veel verfsoorten, verflaagproblemen en oppervlaktestructuren. De variaties hierin zijn heel groot en dat geldt dan vanzelfsprekend voor de methode van behandeling en de behandelingsduur van het schilderij.

Twee van de meest voorkomende vervuilingen zijn een nicotine-aanslag en een gewone lichtgrijze aanslag, deze zijn over het algemeen redelijk snel te behandelen.

In ons atelier bespreken we met u vrijblijvend welke behandeling uw schilderij nodig heeft.
Restauratie atelier adresgegevens
Winterlandschap olieverf schilderij voor het schoonmaken
Voor behandeling.
Na het schoonmaken schilderij met winter landschap
Na behandeling. Verwijderen van oppervlaktevuil en vernis.
Reinigen schilderij met een sigaretten rook aanslag
Halverwege sigarettenrook-aanslag verwijdering.
Schoonmaken schilderij met vuil aanslag
Tijdens verwijdering van een grijze laag oppervlaktevuil.
Schoonmaken schilderij door verwijderen vernis
Aanvang afname van een vergeelde vernislaag.
Schoonmaken schilderij door verwijderen vuil laag rechterzijde
Tijdens oppervlaktevuil verwijdering.
Schoonmaken schilderij door reinigen vuil en verwijderen vernis in stappen
[A] Verflaag
[B] met vergeelde vernis
[C] met vergeelde vernis en
     nicotine-aanslag
Detail schoonmaken schilderij door verwijderen vuil met rookaanslag
Detail verwijdering van een grijsbruine aanslag van vuil en tabaksrook.
Schilderij schoonmaken door verwijderen rookaanslag roet door brand
Roet aanslag verwijderen met wattenstokjes.
Schimmels door vuil op vernis schilderij
Schimmels groeiend in het vuil op de vernislaag.

Een beknopt overzicht

  • Veel voorkomend oppervlaktevuil is: stof, nicotine-aanslag, vuilvlekken, vetaanslag, roet, schimmelplekken, kaarsvetspatten, insecten uitwerpselen.
  • Veel voorkomende problemen met het vernis zijn: vergeelde vernis, gecrepeerde vernis, blindslaan, blooming, blauwe waas, schilferingen, blaasvorming, mechanische beschadigingen, schade door hitte.
  • De kwetsbaarheid van een verflaag bepaalt eveneens hoe en of een vuil- of vernislaag kan worden verwijderd. Veel voorkomende problemen met een verflaag in betrekking tot een oppervlaktevuilverwijdering en/of vernisverwijdering zijn: schilfering, schotelvorming, blaasvorming, oplosbaarheid van de verf, gevoeligheid voor bepaalde stoffen, crepering. Voor voorbeelden van deze problemen zie de pagina verflaagproblemen.
    De samenstelling van de verflaag speelt daarbij ook een rol; tempera, olieverf, acrylverf, alkyd en verven met andere bindmiddelen of toevoegingen als vernis, siccatieven, bijenwas e.a., de water- of oplosmiddelen gevoeligheid van de zich in de verf bevindende pigmenten.

Het is tevens belangrijk dat de achterzijde van een schilderij wordt schoongemaakt. Vuil zoals stof, gruis, schimmels, dennennaalden enz. dat zich tussen raam en doek bevindt tast het schilderij aan.


Een kant en klaar schoonmaakmiddel voor schilderijen bestaat niet. De in de handel verkrijgbare middelen zijn dan ook sterk af te raden, inclusief een doorgesneden aardappel, broodkruimels, ui, melk, groene zeep en dergelijke middelen! Deze middelen kunnen zelfs na jaren behoorlijke schade aanrichten door chemische reacties en/of veroorzaken schimmelgroei.

Onderstaande voorbeelden laten zien welke schade kan ontstaan door het ondeskundig reinigen van schilderijen.

Schade door zelf schoonmaken schilderij met teveel water
Door overmatig contact met water lost de verf op en loopt uit.
Loslaten vernislaag door reinigen schilderij met water waar dit niet mogelijk is
Afschilferen van de vernislaag door binnendringen water.
Schade verflaag bij schoonmaken schilderij door te sterke oplosmiddelen
Sleetsheid en verfverlies door te sterke oplosmiddelen.
loslaten grondlaag door teveel vocht bij het reinigen van het schilderij
Hechting grondering laat los door binnendringen (craquelé) van water.
verf aantasting met verf verlies door teveel water bij schoonmaken schilderij
Vele kleine verflacunes door behandeling met teveel vocht.
schade schilderij schoonmaken met water en zeep
Verflaag crepering door met water en zeep ongevernist schilderij schoonmaken.



Op onze website schilderijen schoonmaken is meer informatie te vinden over vuil bij schilderijen en over vernislagen.



> Onderhoud en behoud van schilderijen

> Voorbeelden ouderdoms verschijnselen

> Uitleg verflaag problemen

> website schilderijen schoonmaken
Restauratie atelier
Tingietersweg 87
2031 ER Haarlem

+31 (0)23 5514993
atelier@schilderijenrestaurator.nl
schilderijenrestaurator.nl

Locatie/routes »


Social Media

Schilderijen restauratie atelier op Facebook  Schilderijen restauratie atelier op Instagram  Schilderijen restauratie atelier op LinkedIn
rodelijn